сказать

rusaRedakti

  VerboRedakti

konjugacio nuntempo estonteco pasinteco imperativo
mi скажу́ сказа́л
сказа́ла
vi ска́жешь сказа́л
сказа́ла
скажи́
li, ŝi, ĝi ска́жет сказа́л
сказа́ла
сказа́ло
ni ска́жем сказа́ли ска́жем
ска́жемте
Vi ска́жете сказа́ли скажи́те
ili ска́жут сказа́ли
aktiva participo (nuntempo)
aktiva participo (pasinteco) сказа́вший
pasiva participo (pasinteco) сказа́вший
pasiva participo (pasinteco) ска́занный
gerundio (nuntempo)
gerundio (pasinteco) сказа́в
сказа́вши

Verbo perfektiva, transitiva, tipo de konjugacio laŭ A. Zaliznjak — 6c. Respondecaj imperfektivaj verboj: сказывать, говорить.

 Vorterseparo
ска-зать

Radiko: -сказ-; sufikso: -а; verba finaĵo: -ть.

 Prononco
IFA skɐˈzatʲ 
  сказать (informoj)

 Signifoj
Redakti

 
[1] Скажи стоп [Diru haltu.]
 
[2] Скажи мне, какие книги ты читаешь, и я скажу, кто ты [Diru al mi kiajn librojn vi legas, kaj mi diros kio vi estas.]
 
[4] Кто сказал, что плакат умер? [Kiu diris ke politika afiŝo mortis?]
[1] elparoli iun penson, opinion, informon
  • ◆ «Какая истина, и как она проста!» ― подумал Обломов, но стыдился сказать вслух. И. А. Гончаров, «Обломов», 1859 j.
  • "Kia vero, kaj kiom ĝi estas simpla!" ― ekpensis Oblomov, sed hontis diri tion voĉe. Ivan Gonĉarov. Oblomov. 1859.
  • ◆ Скажи спасибо, было кому хлопотать за тебя. Олег Павлов, «Карагандинские девятины, или Повесть последних дней», 2001 j.
  • Diru dankon, ke estis kiu klopodis por vi. Oleg Pavlov. Naŭtaga funebro en Karagando, aŭ Novelo pri lastaj tagoj. 2001.
  • ◆ Скажи пожалуйста, он ещё жив! Сколько же ему лет? Людмила Улицкая, «Пиковая дама», 1995-2000 j.
  • Diru dankon, ke estis kiu klopodis por vi. Oleg Pavlov. Naŭtaga funebro en Karagando, aŭ Novelo pri lastaj tagoj. 2001.
  • ◆ Мы плотники. Будем работать тут, ― сказал Григорьев. В. Т. Шаламов, «Колымские рассказы», 1954-1961 j.
  • Ni estas ĉarpentistoj. Ni laboros ĉi tie ― diris Grigorjev. V. T. Ŝalamov. Rakontoj de Kolima. 1954-1961.
  • ◆ Солнце ничего не сказало, только подмигнуло в ответ и снова уплыло за облака. Александр Силаев, «Подлое сердце родины», 2007 j.
  • Suno nenion diris, nur palpebrumis responde kaj denove forfluis malantaŭ nubojn. Aleksandr Silajev. Malnobla koro de patrujo. 2007.
[2] sciigi iun penson, opinion, informon (voĉe aŭ skribe)
  • ◆ Жена мне сейчас сказала, что у вас есть персидский порошок. А. П. Чехов, «Ночь перед судом», 1890–1900 j.
  • "Edzino nun diris al mi, ke vi havas persan pulvoron. Anton Ĉeĥov. Nokto antaŭ juĝo. 1890-1900.
  • ◆ Я, надо сказать, маленький сотрудник газеты "Пароходство". М. А. Булгаков, «Театральный роман», 1936-1937 j.
  • "Mi, necesas diri, estas malgrava kunlaboranto de la ĵurnalo "Vaporŝipejo". Miĥail Bulgakov. La Teatra Romano. 1936-1937.
  • ◆ Ты мне скажи ― сколько у тебя внуков?" Андрей Геласимов, «Чужая бабушка», 2001 j.
  • "Vi diru al mi ― kiom da nepoj vi havas? Andrej Gelasimov. Fremda avino. 2001.
[3] anonci, deklari, ordoni
[4] supozi, ekpensi, konkludi


 Deveno

Ĝi formiĝis el с- + казать, de la praslava *kazati (sę), de kiu interalie originas: la malnovslava казати, кажѫ (la malnovgreka δεικνύναι, λέγειν), la rusa казать, la ukraina казати (paroli), la bulgara ка́жа, ка́звам (mi parolas), la serbokroata ка́зати, ка̑же̑м (diri), la slovena kázati, kâžem (montri), la ĉeĥa kázat (edifi; montri, ordoni), la pola kazać, każę (edifi, ordoni), la suprasoraba kazać (montri, nomi), la malsuprasoraba kazaś. Eventuale okazas alternado de ǵ kaj fine de к. (komparu la grekan δίκη — destino; δεῖγμα — pruvo, ktp). Eventuale ĝi parencas al kā́c̨atē (aperas, brilas, lumas), ākāc̨ya (ekvidis), la avesta ākasat̃ (ekvidis), la novpersa āgāh (sciulo), la malnovhinda cáṣṭē (aperas, vidas), саkṣаs komparu kun la rusaj блеск, сияние, лицо, la avesta čašāite (instruas, edifas), la mezpersa čāšītаn (instrui), la greka τέκμαρ (signo).

 Samsencaĵoj
[1]
 Kontraŭvortoj
[1] промолчать
 Supernocioj
[1]
 Subnocioj
[1] прошептать, прохрипеть, промямлить, прошамкать
 Ekzemploj
[1]
 Parolturnoj
[1]
 Frazaĵoj
[1]
 Derivaĵoj
 Referencoj kaj literaturo
 Fontoj kaj citaĵoj